
हामीले भूकम्प पश्चात् प्रिफ्याब क्षेत्रमा कदम अघी बढाएका हौं । हरेक उतारचढावले कुनै न कुनै नयाँ सम्भावनाको आधार समेत सँगसँगै छोडेर गएको हुन्छ । त्यो अवस्था भूकम्पमा पनि रह्यो । अहिलेको कोरोना महामारीमा पनि त्यो देखियो । भूकम्प पश्चात् नयाँ तवरले व्यावसायिक क्षेत्रमा काम गर्ने क्रममा हामीले प्रिफ्याबको बजार सम्भावना राम्रो हुने देखेर यस क्षेत्रमा लगानी केन्द्रित गरेका हौं । शुरुमा करिब १ करोड रकमको लगानीमा हामीले यो कामलाई अघी बढायौं । हुनतः हाम्रो परिवार बुबाको उद्यमशिल प्रवृत्तिको कारण विगत ३ दशक पहिले देखि नै विभिन्न व्यावसायिक क्षेत्रमा संलग्न रहँदै आएको थियो । तैपनि प्रिफ्याब तर्फ हामीलाई समय र परिस्थितिले मोडेको हो ।
भूकम्पले बनायो सचेत
प्रिफ्याब विश्वको लागि नयाँ प्रविधि होइन । नेपालको लागि भने नयाँ हो । भूकम्पले जब नेपालका परम्परागत रुपमा निर्माण भएका र स्ट्रक्चरल पक्षलाई विचार नगरी निर्माण गरिएका थुप्रै घरहरु भत्किए, त्यससँगै मानिसहरु वैकल्पिक तवरले घर निर्माण गर्नुपर्नेमा सचेत बन्दै गए । भूकम्प पछिको त्रास र मानिसको आवश्यकतालाई सम्बोधन गर्न प्रिफ्याबले महत्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्दै आएको छ । जुन निर्माण क्षेत्रमा नेपालको लागि वैकल्पिक माध्यमको रुपमा रहँदै आएको छ ।
प्रिफ्याबको लागि कच्चा पदार्थ
नेपालमा प्रिफ्याब सम्बन्धी आवश्यक पर्ने सबै सामानहरु यहीँ उत्पादन गर्न सकिँदैन । आवश्यक कच्चा पदार्थ बाह्य बजारबाट नै आयात गर्नुपछ । नेपालमा प्रिफ्याबको लागि आवश्यक कच्चा पदार्थ भारत र चीनबाट आयात गरिँदै आइएको छ ।
प्रिफ्याबमा प्रतिष्पर्धा
बजार प्रतिष्पर्धी छ । भूकम्प पश्चात् प्रिफ्याबमा काम गर्ने कम्पनीहरु निकै नै सङ्ख्यामा सञ्चालनमा आएका छन् । प्रतिष्पर्धी बजारमा स्तरीय सेवा प्रवाह गर्ने कम्पनीहरु मात्र राम्रोसँग टिक्न सक्छन् । यसकारण बजारमा सफलता प्राप्त गर्नको लागि विश्वसनीय सेवा प्रवाह गर्न विशेष ध्यान दिनुपर्छ भन्नेमा हामी विश्वस्त छौं ।
मूल्य
अहिले पनि अधिकांश नेपालीहरुले प्रिफ्याब भन्ने बित्तिकै यो मूल्यमा किफायत हुन्छ भन्ने बुझेका छन् । सोहीकारण कम लागतमा प्रिफ्याब घर निर्माण गर्ने प्रचलन बढी छ । यसैकारण अहिले सम्म नेपालमा सामान्यतया प्रिफ्याबबाट २÷३ तल्लाका घरहरु निर्माण गरिएको छ । यदि उच्च लागतमा सोहीबमोजिमका कच्चा पदार्थ प्रयोग गरेर घर निर्माण गर्ने हो भने आरसिसि सरहका ४÷५ तल्ले घर पनि प्रिफ्याबबाट सजिलै बनाउन सकिन्छ ।
प्रिफ्याब हाउसबाट सञ्चालनमा रहेका आयोजनाहरु
हामीले नुवाकोटको घ्याङफेंदीमा विद्यालय भवन निर्माण गरिरहेका छौं । यसको लागत १ करोड २० लाख अनुमान गरिएको छ । जुन ६ हजार वर्ग फिट क्षेत्रफल र १६ कोठा भएको विद्यालय भवन हो । त्यसैगरी ललितपुरकै गोदाबरी नजिक गोदामचौरको एउटा आश्रममा पनि काम गरिरहेका छौं । जहाँ मेडिटेसन हल, किचन निर्माण, कौशीको संरचना थप लगायतका कामहरु हामीले नै गरिरहेका छौं । यो भवन निर्माणमा स्थानीय सामानहरुको प्रयोग गरी न्यून लागतमा काम गर्ने प्रयाश हामीले गरेका छौं ।
गुणस्तरमा हाम्रो जोड
हामीले हाम्रो काम गुणस्तरीय हुन सकोस् भन्नेमा जोड दिएका छौं । हामीले घर बनाउँदा वा बिक्री गर्दा घर मात्र बिक्री गर्दैनौं । सेवाग्राहीहरुलाई कामबाट प्राप्त हुने खुसी पनि महत्वपूर्ण हुने गर्छ भन्ने कुरालाई विशेष महत्व दिन्छौं । जुन निकै महत्वपूर्ण हुने गर्छ भन्ने हाम्रो बुझाई छ ।
प्रिफ्याब र वातावरणीय प्रभाव
हामीले सम्पन्न गर्ने भौतिक संरचनाले केही हद सम्म प्रकृतिलाई पनि असर पार्न सक्छन् । यस्तो असरलाई न्यूनीकरण गर्नुपर्छ भन्नेमा हामी सचेत छौं । तैपनि विकासको लागि नयाँ प्रविधि पनि भित्र्याउनुपर्छ । यी प्रविधिले पार्ने असरलाई न्यूनीकरण गर्ने भन्नेमा हाम्रो ध्यान केन्द्रित हुनुपर्छ । यसकारण नयाँ विकास भएका प्रविधि भित्र्याउने क्रममा त्यसका आधारभूत मापदण्ड तोकेर स्पष्ट रुपले काम गर्ने व्यवस्था राज्यबाट पनि हुनु जरुरी रहन्छ ।
अन्त्यमा,
पछिल्लो समय मुख्य संरचनामा भन्दा पनि सहायक संरचनाहरु–फार्म हाउस, कम्युनिटी सेन्टर, पब्लिक बिल्डिङ, अस्पताल, रिक्रिएसन सेन्टरहरु निर्माण गर्ने क्रममा अहिले प्रिफ्याबको प्रयोग बढेको छ । आगामी दिनमा प्रिफ्याबको महत्व सबैमा जगाउन सकेको खण्डमा देशका सबैजसो भागहरुमा यस प्रविधिलाई विस्तार गर्न सकिन्छ ।
© 2026 All right reserved to सेताेघर मिडिया नेटवर्क प्रा लि | Site By : Sobij